Boek 24: The lacemakers of Glenmara

Schrijver: Heather Barbieri
Jaar van publicatie: 2009
Uitg. HarperCollins
Gelezen als Kindle e-book

Boeken die over handwerksters gaan, kan ik altijd slecht laten liggen en dat was dan ook de reden, dat ik dit op mijn Kindle zette.
Kate Robinson, een jonge Amerikaanse, is op reis gegaan naar Ierland, nadat haar van oorsprong Ierse moeder was overleden en haar relatie op de klippen was gelopen.
Ze trekt te voet door Ierland en tijdens een hevige regenbui mag ze meerijden met William, die met paard en wagen rondreist. Hij zet haar af in Glenmara. Ze krijgt onderdak bij Bernie, die aangeeft, dat ze eigenlijk toch een Bed en Breakfast wilde beginnen. Haar man is kort geleden overleden en ze voelt zich eenzaam. De kantkring komt samen bij Bernie en Kate, die modeontwerpster was in Amerika, voelt zich tot de oude technieken aangetrokken. Ze sluit zich min of meer aan bij de groep, leert hun vaardigheden en sluit vriendschap met de meesten van hen. Ze helpt ze, modernere ontwerpen met hun kant te maken en het bijvoorbeeld te gebruiken voor lingerie. De pastoor is het daar niet mee eens. Hij regeert zijn parochie met harde, conservatief katholieke hand.

Het is allemaal tamelijk voorspelbaar. Ook vrij onwaarschijnlijk: ik heb er heel wat jaren over gedaan om een beetje kennis te krijgen over het maken van kant. Kate doet het er even bij.
Veel zaken worden terloops opgemerkt, andere, vooral het Ierse landschap en de relatie van de inwoners van Glenmara tot de kerk en zijn pastoor, worden wel heel erg uitgebreid beschreven. het haalt de vaart uit het verhaal en maakt het wat saai, ondanks de soms heftige reacties, die de kantwerksters en hun familieleden vertonen, na het dragen van de met kant gepimpte lingerie.

Boek 68: Daughters-in-Law

Auteur: Joanna Trollope
Jaar van publicatie: 2011
Uitg. Black Swan, London

Rachel en haar man Anthony hebben drie zonen grootgebracht. Ze zijn nu allemaal het huis uit en hebben vrouwen en kinderen.
Rachel heeft het moeilijk met haar lege nest: ze ontleende te veel haar identiteit aan het moederschap. Ze hield van een huis vol mensen en verwachtte minstens, dat haar zoons en hun vrouwen vaak thuis zouden komen (en ze bedoelde dan bij haar thuis en niet bij de ouders van de schoondochters) en haar om raad en steun zouden vragen.

Dat gebeurt echter steeds minder. Rachel blijft haar adviezen geven. Ook ongevraagd en vaak ook ongewenst. Tact is niet haar grootste karaktereigenschap. Het is aanleiding tot wrijving bij de schoondochters en ook bij de zonen, die de kronkels weer glad mogen strijken.

Na diverse aanvaringen realiseert Rachel zich, dat ze haar zonen moet loslaten om ze te kunnen behouden.
Hoe moeilijk het haar ook valt, ze is in een nieuwe fase van haar leven terechtgekomen en zal er aan moeten wennen.

Boek 53: Chili und Schokolade

Schrijver: Lilli Beck
Jaar van publicatie: 2009
Uitg. Rowohlt Taschenbuch Verlag, Reinbek bei Hamburg

Evelyn houdt van koken. Dat is maar goed ook, want haar man, de succesvolle architect Konrad, ziet haar alleen als huishoudster en kokkin bij de dinertjes die hij voor zijn zakenrelaties geeft. Verder is hij zelden in het door hem ontworpen huis, waarin alles op zijn plaats dient te staan, en een fruitschaal met vijf appels (vier gele en een rode) de enige versiering en kleur biedt. De rest is grijs met wit, net als de kleding van Evelyn. Konrad zelf draagt alleen zwart.

Evelyn kan dit leven niet langer verdragen en ze probeert, tegen de zin van Konrad in, een baantje te vinden. Dat lukt niet erg. Dan ontmoet ze Ulla, een jonge vrouw, die alles is, wat Evelyn niet is: jong, uitbundig, vol durf, vooral ook wat uiterlijke zaken betreft. Ulla sleept Evelyn mee, gaat met haar shoppen en haalt haar over zich met meer durf te kleden, en, wat belangrijker is: met meer durf het geld van Konrad uit te geven.

Evelyn vermoedt, dat Konrad haar met een andere vrouw bedriegt. Hij ontkent en stuurt zijn moeder om het idee van een scheiding uit haar hoofd te praten. De achterdocht van Evelyn wordt steeds groter, tot ze zeker is van zijn bedrog. Dan neemt ze wraak: samen met Ulla schrijft ze, in opdracht van de oom van Ulla, die uitgever is, een kookboek met lustopwekkende recepten. Ze doet zich hierbij voor als een ex-callgirl. Haar schoonfamilie is verbaasd over haar lef, maar niet echt blij...

Boek 53: Die Bernstein Frau

Schrijver: Jo Schulz-Vobach
Uitg. Knaur, München
Jaar van verschijnen: 2004

Toeval bestaat niet, zegt men. Het vorige boek ging over twee zusters en hun relatie.
Dit boek zou gaan over een barnstenen hanger, die al vanaf de vijftiende eeuw in het bezit van een oostpruisische familie was. De oudste dochter moest deze steeds erven. Maar het sieraad was de oorzaak van veel strijd tussen familieleden, vooral zusters, omdat volgens de verhalen, die over deze barnstennen vrouw verteld werden, de bezitster ervan er een bijzondere kracht aan zou ontlenen.
Eigenlijk gaat dit boek ook over de relatie tussen twee zusters: Johanna en Charlotte. Geboren in Oostpruisen, gevlucht voor de russen in de tweede wereldoorlog, daarna weer gevlucht uit de oostzone van Duitsland, naar het 'vrije' westen. Alleen de meest noodzakelijke bezittingen konden worden meegenomen, en vaak gingen ook die  nog verloren tijdens de vlucht. De barnstenen vrouw bleef wel altijd bewaard. Deze hielp bij het doorvertellen van de verhalen die de meisjes van hun grootmoeder hoorden en die ook zij weer van haar moeder en grootmoeder had gehoord. Deze verhalen vullen het boek.
Het gaat over vluchten. Over alles kwijt raken en dan nog met achterdocht bekeken worden  en je nergens echt welkom voelen.
Het gaat ook over sterke vrouwen, over vrouwenemancipatie.
Het is geen vrolijk boek, maar er staat veel in om over na te denken.
En zou het toeval zijn, dat ik dit las in de week waarin de val van de muur herdacht wordt, nu 20 jaar geleden?

Boek 20: Het geheim van de quilters

Schrijfster: Jennifer Chiaverini

Jaar van verschijnen: 2002 (The runaway quilt), Ned. vert. (Uitg. Arena) 2008

Van deze serie had ik al eerder delen gelezen. Boeken die over een of andere handwerktechniek gaan, of over mensen, die die enthousiast beoefenen, kan ik moeilijk laten liggen.

In deze serie heeft Sylvia Compson een quiltcentrum in haar oude familiehuis. Iedere zomer organiseert ze daar samen met haar quiltgroep cursusweken voor quilters, waarvan er velen zijn, die ieder jaar terugkeren. De quiltgroep zijn vriendinnen geworden van Sylvia, die in de eerste delen van de serie wat afstandelijk was tegenover andere mensen.

Ze is geïnteresseerd in alles wat quilten betreft en haar kennis daarover is groot. Ze is dan ook heel enthousiast, wanneer ze bij een van haar oud-cursisten een hele oude quilt aantreft, met in het quiltpatroon een soort route naar haar eigen huis. Ze gaat zoeken naar de oorsprong van die quilt en vindt meer informatie (en meer quilts) op haar eigen zolder. Ook vindt ze het dagboek van een familielid.
Langzamerhand ontstaat een beeld van de familiegeschiedenis van Sylvia. De quilts werden ooit gebruikt om aan te geven, dat hier een veilige plaats was voor ontsnapte slaven, ten tijde van de Burgeroorlog. Over deze periode, waar ik niet veel van wist, staat veel geschreven in dit boek. Boeiend.

Boek 19 : Dagboek van een hofdame

Schrijfster: Sarah Goodall en Nicholas Monson
Jaar van verschijnen: 2006, Ned. vertaling (Forum) 2006

Na de wat moeilijke boeken had ik zin in wat luchtigs. Toch gaat dit boek ook over cultuurverschillen: het Britse hof heeft zo zijn eigen cultuur. Dit boek werd geschreven door een dame (nou ja, dame?) die 12 jaar op het secretariaat van prins Charles werkte. Toen ze ontslagen werd schreef ze dit boek (nou ja: schreef: ze vertelde wat verhaaltjes aan haar ghost writer). Haar excuus voor deze roddelpartij was dat ze dringend het geld nodig had.

Het is een slecht boek. Het verhaal van deze mevrouw is oppervlakkig en onnozel. Niet te geloven, dat ze een dergelijke post ooit heeft kunnen vervullen.
De uitgever heeft zich er echter ook vanaf gemaakt: kennelijk moest geprofiteerd worden van de media aandacht, waardoor het boek beter verkocht zou worden. Het is zo slecht uit het Engels vertaald, dat er nog hele Engelse zinsconstructies in voorkomen en een goede spellingcontrole is niet uitgevoerd. De vertaler heeft ook niet alles begrepen: zo wordt De Ironbridge Gorge (ravijn) veranderd in de Ironbridge George (ach ja: er werden zoveel mannennamen in dit boek genoemd)

Snel vergeten maar, dit boek.

Boek 18: Het offer

Schrijfster: Simin Danesjwar

Ondertitel: Een Perzische roman
Jaar van verschijnen 1969, Ned. vertaling (Meulenhoff) 1995

Na het boek over Afghanistan en vooral over het leven van de vrouwen daar, leek het me interessant om dit boek te lezen. Het Afghaanse boek was geschreven door een Belgische journaliste, die met westerse ogen naar de samenleving in Afghanistan keek, dit boek is geschreven door een Iraanse. Simin Danesjwar was de eerste vrouw van wie in Iran een roman is gepubliceerd. Zij is getrouwd met een in Iran bekende essayist en literator, Djalal Al-e Ahmad, en samen zijn ze betrokken geweest bij de oprichting van de Iraanse schrijversbond in 1968.

Het offer is het verhaal van Zari, een traditionele, bijgelovige vrouw, wier echtgenoot een idealistische feodale landheer is. Het speelt zich af tijdens de Tweede Wereldoorlog. De Britten hebben het zuiden van Perzië bezet. Ik weet te weinig van de achtergronden in Perzië in die tijd om alle intriges helemaal te begrijpen, maar duidelijk is wel, dat ook hier aanhangers en tegenstanders van deze bezetting twee kampen vormen, met intriges, conflicten en vijandigheden als gevolg. Tegelijkertijd proberen vrouwen als Zari door te gaan met hun leven, zoals ze dat geleerd hebben. Ze probeert de westerse invloed, en de invloed van de bezetter, buiten haar muren te houden, maar dat blijkt onmogelijk. Langzaam maar zeker komt deze invloed haar domein binnen.

Een boeiend boek over een sterke vrouw en een cultuur, waarvan wij hier weinig weten en waarover wij ons moeilijk een voorstelling kunnen maken. Zeer de moeite van het lezen waard.

Boek 16: Insjallah, mevrouw

Dit boek verscheen in 2004 bij Globe in Brussel. Het is het verhaal van Annemie Struyf, journaliste, en haar vriendin Lieve Blanquaert. Zij bezochten Afghanistan samen. Het klinkt zo eenvoudig, maar dat was het allesbehalve. Hun doel was het aan de buitenwereld onttrokken leven van vrouwen in Afghanistan, hun privéleven en hun diepste gedachten en verlangens in woord en beeld journalistiek te verslaan.
De in Frankrijk wonende Afghaanse Manila Khaled was hun gids en tolk.

In het eerste hoofdstuk worden de moeilijkheden beschreven, die de organisatie van deze reis met zich meebrachten: je vliegt niet zomaar even naar Kabul, en als je daar dan al heen kunt, hoe krijg je dan toegang tot de vrouwengevangenissen, de ziekenhuizen en andere plaatsen, waar vrouwen bij elkaar leven. De drie vrouwen laten allemaal een man en kinderen achter in Europa en geen van hen was enthousiast over het plan voor deze reis.

Het is een hartverscheurend verslag geworden, van vrouwen, die een levensverwachting hebben van 45 jaar, die grote aantallen kinderen krijgen op zeer jonge leeftijd, die volkomen ondergeschikt zijn aan hun mannen (en aan mannen in het algemeen). En ook het verslag van een land, waar bijna alle mensen met enige opleiding gevlucht zijn in al de jaren van oorlog. Nu is een groot deel van de bevolking analfabeet. Er is van alles te weinig - dingen die in Europa als een recht gezien worden, zijn in Afghanistan vaak niet te krijgen. Water uit de kraan? Meestal niet.

De mensen die de dames ontmoetten, worden zelf aan het woord gelaten. Van de meesten is er ook een mooie foto. Sommigen onder, maar vaak ook zonder de boerka (de ondertitel van het boek is ook 'Ontmoetingen (z)onder de boerka'). Natuurlijk bekeek ik met veel aandacht de prachtige borduursels waarmee deze boerka's versierd waren. Ook de mannen komen zo nu en dan aan het woord. Ook zij zijn vaak slachtoffer van de omstandigheden. En de vrouwen laten veel dingen gebeuren. Zij zijn niet gewend om in opstand te komen tegen de voor hen gewone situatie. Het zijn mooie, trotse vrouwen. Maar ze zijn zo jong en zien er zo oud en getekend uit.

Aan het eind van de reis ziet Annemie het niet meer zitten. Ze is moe, de emoties worden haar de veel, de toestand om haar heen kan ze nauwelijks meer aan. Dan gaat ze terug naar huis, naar België. De mannen, die hen begeleidden en onmisbaar zijn geweest bij hun missie, want vrouwen alleen dat kan natuurlijk niet, gaan weer als vluchteling terug naar Pakistan.

Een boeiend boek, dat veel stof tot nadenken geeft. Actueel ook: gister was de topconferentie over Afghanistan in Den Haag. Ik houd niet zo van legers en het oplossen van problemen met behulp van gewapende machten. Maar dit land heeft hulp hard nodig en zal dat nog heel lang nodig hebben. Hopelijk gebeurt het geven van die hulp met het nodige respect en begrip voor de cultuur van de mensen.